Zoeken naar nevels of stelsels...

PE1PQX

Donateur
Ik weet van die experimenten, de ascent stages (behalve van Apollo 11 en 13) en S-IVB trappen van het Apollo program zijn opzettelijk op de maan gecrasht voor seismisch onderzoek.
Er is een vermoeden dat de ascent stage van Apollo 11 ('Eagle') nog steeds om de maan cirkelt.
 

Rudy

Donateur
Er is een vermoeden dat de ascent stage van Apollo 11 ('Eagle') nog steeds om de maan cirkelt.

Ja, dat heb ik een tijdje terug ook gelezen. Hier, voor wie de details wil weten. Het moet dan te detecteren zijn, net als in het geval van Chandrayaan-1.
 

Andromedaris

Donateur
@Andromedaris heb je nog suggesties voor welke maten?? Een barlow heb ik ook in mijn achterhoofd zitten.
Ben niet helemaal happy met mijn 28mm, als die in de focusser zit kan ik er niet fatsoenlijk mee scherpstellen, moet die minimaal 15 à 18 mm uit de focusser halen om het beeld wel in focus te krijgen (zie voorstel topic)
Weet je intussen waarom jouw 28mm oculair niet goed in focus geraakt?

Jij schreef al dat je de 3mm, 6.7mm (1.25") en 28mm (2") oculairs hebt van Explore Scientific.
Als ik goed heb begrepen dat je waarneemt met een 150mm f/5 Newton, dan heb je al dit:

Brandpunt (mm)Vergroting (x) Uittredepupil (mm)
28275.6
6.7 1121.3
32500.6

De 28mm is met zijn 2,5° grote beeldveld (68° AFOV) een prima oculair om te zoeken en (heel) grote objecten te bekijken.
De 6.7mm zal je ook veel gebruiken.
Die 3mm ga je zelden echt zinvol kunnen gebruiken, lijkt mij (zie hoger).

Je kan deze posts eens doornemen voor algemeen advies over bruikbare oculairs voor verschillende doelen:
https://www.astroforum.nl/threads/w...en-vinden-jullie-nuttig.1469988/#post-1493417
https://www.astroforum.nl/threads/lijst-welk-oculair-voor-welk-object.20364/#post-365041

Mijn eerste idee was:
De oculairs die je nu hebt, zijn niet de goedkoopste.
De som van die drie oculairs komt al hoger uit dan de kostprijs van de Baader Hyperion Mark IV Zoom 24 - 8mm.
Met dat degelijke zoomoculair heb je niet alleen gebruiksgemak, maar ook een mooi bereik van vergrotingen / uittredepupillen.
Als je meer wil vergroten, kan je die zoom nog combineren met de Baader 2,25x barlow die ontwikkeld is voor dat zoomoculair.

Als je toch bij oculairen met vaste brandpuntsafstand wil blijven, dan heb je nog vele mogelijkheden.

Over de barlow:
Je hebt 2" en 1.25" oculairs, daar kan je rekening mee houden voor de keuze van jouw barlow.
Om die reden was mijn eerste barlow een 2x met 2" aansluiting en 1.25" adapter, zodat die met al mijn oculairs te combineren was.

Tussen 28mm en 6.7mm zou je b.v. nog voor een oculair rond de 10mm kunnen kiezen. Dat levert 75x vergroting en 2mm uittredepupil (bruikbaar voor vele objecten). Dat kan jouw "werkpaard" oculair worden.
In combinatie met een 2x barlow heb je er dan ineens ook een "5mm oculair" bij (mooi tussen jouw 6.7 en 3mm in). Zo krijg je 150x vergroting op Maan, planeten en deep sky objecten met hoge oppervlaktehelderheid zoals b.v. planetaire nevels.
 

PE1PQX

Donateur
10mm en een 2x barlow lijkt mij dan een mooie oplossing.
Ik moet me alleen nog verdiepen in wat 'uittredepupuil' nu inhoud.
 

Andromedaris

Donateur
10mm en een 2x barlow lijkt mij dan een mooie oplossing.

Dat is een mogelijkheid.
Er zijn nog vele andere opties, aangezien er barlows zijn van b.v. 1,7x of 2,7x of 3x, 4x, 5x.
Dan is het zaak om door combinatie van de oculairs die je al hebt en één (of twee) nieuw(e) oculair(s) en de barlow een voldoende diverse, bruikbare reeks brandpuntsafstanden met de gewenste "stappen" te kunnen samenstellen. Het is op zich al leerrijk om de mogelijkheden eens in een rekenblad te bekijken.
Ik noemde in de eerste plaats de 2x barlow omdat die handig is om snel te kunnen rekenen.
 

DeepSkyScanner

Halsstarrige sterrenstaarder
Ik moet me alleen nog verdiepen in wat 'uittredepupuil' nu inhoud.
De uitredepupil is het schijfje licht dat aan het oculair verschijnt en waarvan je wilt dat het in jouw oog terecht komt. Je oog heeft een intredepupil. Het beste is natuurlijk wanneer de uittredepupil van het oculair overeenkomt met de intreepupil van jouw oog.
Door het donker van de avondlijke of nachtelijke hemel is jouw oogpupil groter dan overdag. Maar dat is individueel voor iedereen anders. Men ging er vroeger van uit dat een pupil van 7 mm in het donker een goede vuistregel is. Vandaar de populariteit van de 7 x 50 verrekijkers, aangeprezen als "nachtkijker".

De uittredepupil van een verrekijker en telescoop volgt uit de apertuur, gedeeld door de vergroting. In het voorbeeld van de 7 x 50 verrekijker heb je dus een uitredepupil van 50/7 = 7,1 mm.
In het voorbeeld van een telescoop met een vergroting van 27 (wat volgt uit 750 mm brandpuntsafstand van de telescoop, gedeeld door 28 mm brandpuntsafstand van het oculair in dit voorbeeld) krijg je een uittredepupil van 5,6 mm (reken maar na: 150 mm apertuur, maal 28 mm oculair-brandpuntsafstand, gedeeld door 750 mm telescoop-brandpuntsafstand). De vergroting is gelijk aan de telescoop-brandpuntsafstand gedeeld door de oculair-brandpuntsafstand, dus de berekening van de uittredepupil komt overeen met de apertuur gedeeld door de vergroting, zoals het voorbeeld van de 7 x 50 verrekijker liet zien.

Je wilt geen te grote uittredepupil, omdat je dan eigenlijk licht weggooit dat niet in je oog terecht komt. Je kunt dan beter meer vergroten en zo meer zien. Effectief gebruik je dan maar een deel van de apertuur van jouw telescoop. Verspilling dus. Je wilt ook geen te kleine uittredepupil, want dan word je gedwongen erg dicht op het oculair te moeten kruipen om dat kleine schijfje licht nog te pakken te krijgen. Je zicht wordt gevoelig voor de uitlijning op het oculair. Dat is niet plezierig kijken.

Vandaar dat de uittredepupil wel een thema is wat ons bezig houdt.
 

sixela

hulpbeheerder - hij/hem/zijn
Je wilt ook geen te kleine uittredepupil, want dan word je gedwongen erg dicht op het oculair te moeten kruipen om dat kleine schijfje licht nog te pakken te krijgen.
Heeft er niets mee te maken. Dat hangt af van de oogafstand, dus de plaats van de uittredepupil, niet haar diameter.

Een te kleine uittredepupil komt wel overeen met een lagere oppervlaktehelderheid, omdat de vergroting omgekeerd evenredig is met de uittredepupil.

Met een uittredepupil van 7mm zien alle uitgestrekte voorwerpen er even helder uit als met het blote oog.

Met een uittredepupil van 2mm zien de voorwerpen er (7/2)² of 12 keer groter uit, maar ook 12 keer minder helder (meestal zie je ze dan beter, want het nachtzicht ziet contrastdetails beter naarmate ze groter worden, althans tot ze ongeveer 2° groot worden). Voor zwakke voorwerpen waarbij het contrast met de achtergrond niet groot is verdwijnen ze wel bij té kleine uittredepupillen.
 

DeepSkyScanner

Halsstarrige sterrenstaarder
Heeft er niets mee te maken. Dat hangt af van de oogafstand, dus de plaats van de uittredepupil, niet haar diameter.
Dat is zeker waar, maar ik bedoelde te zeggen dat een relatief kleine uittredepupil veroorzaakt wordt door een hoge vergroting (bij gelijkblijvende apertuur), waardoor de uittredepupil dichter naar het oculair verhuist. Het hoeft geen probleem te zijn, maar het zou in bepaalde gevallen misschien wel een probleem kunnen zijn.
Klopt ook niet. Integendeel, een volledig open oogpupil vangt makkelijker een kleine uittredepupil zelfs als je oog niet helemaal centraal staat.
Een kleine uittredepupil wordt gemakkelijker opgevangen dan een grote uittredepupil. Het vergroot bovendien het contrast met de achtergrond. Wat ik echter bedoelde en wat ik wellicht ook verkeerd begrepen heb uit eigen ervaring, is dat een kleine uittredepupil mij meer moeite geeft om het beeld goed te zien als ik een beetje scheef in het oculair kijk. Met een grotere uittredepupil (als gevolg van minder vergroting of als gevolg van een grotere apertuur) heb ik sterk de indruk dat ik het beeld gemakkelijk zie en de uitlijning minder kritisch is. Vandaar mijn opmerking dat het prettiger kijkt.
Anderen zeggen over een kleine uittredepupil dat het ertoe leidt dat je de aderen in je netvlies en de zwevers in de oogvloeistof meer ziet dan bij een grote uittredepupil.
Kortom, deze kwestie kan individueel verschillen.
 

John Baars

Moderator
Anderen zeggen over een kleine uittredepupil dat het ertoe leidt dat je de aderen in je netvlies en de zwevers in de oogvloeistof meer ziet dan bij een grote uittredepupil.
Dat zeggen ze niet alleen, dat is ook zo.
Bij een uittredepupil van 0,5mm zijn ze goed zichtbaar tegen een redelijk heldere achtergrond (Maan, Jupiter) In veel gevallen hindert het bij het zorgvuldig waarnemen van kleine contrastarme details.
Bij 0,7mm-0,8mm is dat al gereduceerd. Vandaar dat veel waarnemers een 0,7mm - 0,8 mm uittredepupil als maatstaf voor planeetwaarnemingen nemen. Dit komt overeen met diverse onderzoeken die naar de optimale vergroting van een telescoop gedaan zijn. ( Rutten and Venrooij, Telescope optics, 18.10)
 

DeepSkyScanner

Halsstarrige sterrenstaarder
Vandaar dat veel waarnemers een 0,7mm - 0,8 mm uittredepupil als maatstaf voor planeetwaarnemingen nemen. Dit komt overeen met diverse onderzoeken die naar de optimale vergroting van een telescoop gedaan zijn.
Ja, dit las ik ondertussen ook in andere bronnen. Ik moet toegeven dat ik mij hiervan nog onvoldoende bewust was. Mijn voorstelling van zaken was voorheen dat we liever een grotere uittredepupil wensen, omdat we dan meer zien en er geen nadelen aan hoeven te kleven. Maar de werkelijkheid is iets subtieler, zoals zo vaak.
Hoe zit het dan met de keuze tussen 1,25" en 2" oculairen in het algemeen? Waarom ervaar ik een 2" als prettiger dan een zelfde 1,25" oculair (dus met dezelfde brandpuntsafstand)? De uittredepupil wordt berekend uit de apertuur van de telescoop, gedeeld door de vergroting. Heb ik dan in mijn 2" 28 mm oculair dezelfde uittredepupil als in mijn 1,25" 28 mm oculair?
 
Laatst bewerkt:

sixela

hulpbeheerder - hij/hem/zijn
Vandaar dat veel waarnemers een 0,7mm - 0,8 mm uittredepupil als maatstaf voor planeetwaarnemingen nemen.
Voor Jupiter klopt dat wel, maar vor de Maan, Saturnus en Mars durf ik nog we verder te gaan -- maar de oppervlaktehelderheid is ook groter. En uiteraard hangt het ook af van de opening; met een 130mm of zelfs 250mm kom je veel sneller aan zulke vergrotingen dan et een 400mm, omdat de seeing die ze nodig hebben bij die uittredepupil ook afhangt van de opening.

En ja, hoe kleiner de uittredepupil, des te meer last van 'floaters'. Een binoviewer maakt ze iets minder hinderlijk, maar op Mars moet ik ze geregeld eens uit de weg schudden.
 

sixela

hulpbeheerder - hij/hem/zijn
Hoe zit het dan met de keuze tussen 1,25" en 2" oculairen in het algemeen? Waarom ervaar ik een 2" als prettiger dan een zelfde 1,25" oculair (dus met dezelfde brandpuntsafstand)?
Dat heeft niets met het formaat te maken, maar wellicht met ander zaken (oogafstand, gemak om het oog op de pupil te plaatsen, kijkhoek,...)
De uittredepupil wordt berekend uit de apertuur van de telescoop, gedeeld door de vergroting. Heb ik dan in mijn 2" 28 mm oculair dezelfde uittreedepupil als in mijn 1,25" 28 mm oculair?
Ja.
 

Rudy

Donateur
Het verhaal uittredepupil snap ik nog niet helemaal, als er ergens een schetsje te vinden is wordt het me wel duidelijker.

Hier een voorbeeld met verrekijkers, de uittredepupil is het lichtschijfje in het oculair. De grootte is de diameter van het objectief, delen door de vergroting. Bv. de onderste, objectief is 42mm, de vergroting is 10x, dus de uittredepupil is 4,2mm.

hqdefault.jpg
 

Andromedaris

Donateur
De uittredepupil wordt berekend uit de apertuur van de telescoop, gedeeld door de vergroting. Heb ik dan in mijn 2" 28 mm oculair dezelfde uittredepupil als in mijn 1,25" 28 mm oculair?

Uittredepupil kan je ook berekenen uit de brandpuntsafstand van het oculair gedeeld door de openingsverhouding van de telesoop.

Zo wordt het nog duidelijker dat het antwoord op jouw vraag 'ja' is.
 

Rudy

Donateur
Hoe zit het dan met de keuze tussen 1,25" en 2" oculairen in het algemeen? Waarom ervaar ik een 2" als prettiger dan een zelfde 1,25" oculair (dus met dezelfde brandpuntsafstand)?

Misschien ook dat de 2" waarschijnlijk een groter schijnbaar beeldveld laat zien, in vergelijking met een 1.25" met dezelfde brandpuntsafstand, en dat je dat als prettiger ervaart?
 

DeepSkyScanner

Halsstarrige sterrenstaarder
Het verhaal uittredepupil snap ik nog niet helemaal, als er ergens een schetsje te vinden is wordt het me wel duidelijker.
geolens3a.gif

Alsjeblieft, een schets.
Astronomical Optics
Uittredepupil kan je ook berekenen uit de brandpuntsafstand van het oculair gedeeld door de openingsverhouding van de telesoop.

Zo wordt het nog duidelijker dat het antwoord op jouw vraag 'ja' is.
Dat zag ik ook, dus vandaar mijn aansluitende vraag wat het nut is van een 2" oculair als die dezelfde brandpuntsafstand heeft als een 1,25". De uittredepupil wordt er niet groter door. Is het misschien de gelegenheid om een 2" oculair in een situatie te kunnen gebruiken waarin de field stop groter is dan in het geval van een 1,25" oculair?
 
Laatst bewerkt:

Rudy

Donateur
Dat zag ik ook, dus vandaar mijn aansluitende vraag wat het nut is van een 2" oculair als die dezelfde brandpuntsafstand heeft als een 1,25".

De reden is natuurlijk dat bij een 2" een groter schijnbaar beeldveld mogelijk is. Een 50 graden oculair van 28mm lukt als 1.25", wil je bv. 68 graden, dan moet je naar 2". Inderdaad dat de field stop dan groter kan zijn.
 
Bovenaan Onderaan