Viervoudige uitbarsting 29P/Schwassmann-Wachmann

giddgvb

astro.vanbuitenen.nl
Komeet 29P/Schwassmann-Wachmann heeft in de afgelopen dagen een viertal opeenvolgende uitbarstingen ondergaan, met steeds toenemende helderheid.
29P/Schwassmann-Wachmann is een zgn. 'Centaur': Een ijzig object tussen Jupiter en Neptunus, dat waarschijnlijk relatief recent is verhuisd vanuit de Kuiper gordel.
Deze uitzonderlijke komeet staat bekend om zijn regelmatige kleine uitbarstingen, maar ditmaal lijkt er toch wel iets bijzonders aan de hand te zijn.

Op 25 September vond een eerste uitbarsting plaats, waarbij de magnitude (voor een fotometrisch R-filter en een vaste fotometrische opening) toenam van 16.9 naar 14.4.
Een dergelijke uitbarsting is niet ongebruikelijk voor deze komeet.
In de volgende dagen volgden echter nog drie uitbarstingen, waarbij de magnitude telkens toenam t.o.v. de voorgaande uitbarsting, van magnitude 13.7 naar 12.4 naar 11.3
Voor de totale helderheid wordt momenteel magnitude 10.9 gemeld

Hierdoor zou de komeet nu met grote instrumenten op een donkere locatie visueel waarneembaar moeten zijn, als het weer een beetje mee zou werken.
Fotografisch krijgt deze komeet (bij voldoende vergroting) enkele dagen na een uitbarsting normaliter een soort 'pacman' vorm.

Meer informatie is o.a. te vinden op de 'mission 29P' pagina op website van de BAA: https://britastro.org/node/25120

Efemeriden en kaartjes staan op mijn website: http://astro.vanbuitenen.nl/comet/29
(De magnituden aldaar zijn voor deze komeet altijd een beetje een ratjetoe... een gevolg van de uitzonderlijke aard van dit object)
 
Laatst bewerkt:

giddgvb

astro.vanbuitenen.nl
Dankzij opklaringen hier, heb ik vanochtend 29P zelf kunnen waarnemen en fotograferen.
Met de 30cm dobson was de komeet (vanuit lichtvervuild Dordrecht) makkelijk te zien, dus met wat kleinere instrumenten moet het ook nog wel lukken.
Dat was vooral te danken aan de hoge condensatiegraad.
Het is bijna een ster maar net iets te groot (niet scherp te krijgen) en met een heel klein beetje coma.
Geschat op magnitude 11.0 met DC8

Fotografisch ziet het er zo uit:

1632996969574.png

Toch een beetje anders dan ik gewend ben van 29P, en vele malen helderder.

Ik verwacht dat de condensatiegraad, en daaropvolgende de totale helderheid met enkele dagen wel weer zullen afnemen.
 

giddgvb

astro.vanbuitenen.nl
Vandaag nog een opname gemaakt, ditmaal met een 43cm CDK van iTelescope in New Mexico.
In de groeiende coma zijn enkele structuren te zien richting het noorden (boven), westen en zuiden.
(Het puntje in de oostelijke kant van de coma is een ster)

Details staan in de foto.
Hoewel de totale helderheid (m1) zelfs nog ietsje is toegenomen is de centrale condensatie alweer wat zwakker (m2)
M.a.w. een afnemende condensatiegraad, die spoedig gevolgd zal worden door afnemende totale helderheid.

1633202857060.png
 

Lifesvr

Vuurbal
Hij leek vorige nacht wat minder fel te zijn. Mogelijk zat er hier wel wat hoge bewolking, het leek hier wat minder transparant dan de nacht ervoor. Ik zal de foto's tussen beide nachten eens vergelijken volgende week.
 

Jef De Wit

Donateur
Het voorbije weekend kon ik deze komeet 3 nachten na mekaar fotograferen.
Het verschil van nacht tot nacht was vrij groot, zoals ik ook visueel kon vaststellen.

Ik trachtte het verschil weer te geven door de 3 stacks op mekaar te kleven. Zo zie je mooi de verplaatsing, en het verschil in aanzicht.
Dat is interessant. Ik heb de komeet zaterdagochtend waargenomen en geschetst. Ik veronderstel dat dat de middelste foto is? Ik vond 'm groot en vrij helder.
 

Lifesvr

Vuurbal
Nee, dat moet de eerste zijn. Ik noem mijn sessies altijd naar de datum waarop de nacht start. Zaterdagochtend hoort bij mij dan nog bij "de nacht van vrijdag op zaterdag". Op 20211008 heb ik data van 03:13 tem 04:08 (maar in de overzichtfoto heb ik enkel de eerste 7 genomen om een eerlijk gemiddelde te hebben).

Hij was inderdaad heel helder toen, ik heb 'm ook op schets die nacht ;)

Schermafbeelding 2021-10-12 om 18.32.10.png
29P:Schwassmann-Wachmann 20211008 Esprit120 7x300.jpg
 

Jef De Wit

Donateur
Nee, dat moet de eerste zijn. Ik noem mijn sessies altijd naar de datum waarop de nacht start.
Dat verklaart veel. Ik had de komeet waargenomen op zaterdagochtend. Ik heb de komeet de tweede waarneemnacht (zondagochtend) aangeraden aan iemand anders: "helder ding, zeker eens naar kijken". Hij vond het echter maar een zwakke komeet. Nu weet ik waarom ;)

Mag ik je foto gebruiken voor de mailinglijst van onze werkgroep op Urania?
 

Harro

Fervent dobsonman
In de nacht van vrijdag op zaterdag stond k met de telescoop en een camper bij het diepdonkere Lauwersmeer.
Tijdens de nachtelijke pauze las ik dit artikel en heb meteen daarna de komeet opgezocht. Was verrassend helder En driehoekig van vorm.
En maar goed ook , want een dag later was ie al goeddeels verdampt , (als we bovenstaande fotomontage van Lifesvr bekijken).

ongelofelijk, die uitbarstingen. Wat een eigenwijs ding deze komeet.
 

Jef De Wit

Donateur
@Lifesvr Ik kreeg op de mailinglijst van m'n werkgroep een skeptische reactie. De komeet zou niet wezenlijk in helderheid verminderd zijn. Grafiek van cobs.si. Ik laat het over aan de komeetspecialisten hier op AF om een oordeel te vellen.

29P.jpg
 

Lifesvr

Vuurbal
Ik heb hem de drie nachten ook visueel geobserveerd en kan enkel jouw bevinding beamen: hij was de eerste avond stukken helderder. Zie ook mijn post van zondag…
 

giddgvb

astro.vanbuitenen.nl
Die bevindingen zijn op zich wel consistent met wat je kunt verwachten bij een uitbarsting. Hetzelfde materiaal (dat tijdens de uitbarstingen is uitgestoten) blijft nog dagenlang zichtbaar, maar verspreid zich over een steeds grotere opervlakte.
De totale magnitude blijft nog gelijk (zoals cobs metingen ook laten zien) zolang het materiaal waarneembaar is, maar de oppervlaktehelderheid neemt veel sneller af, zoals visuele waarnemingsverslagen bevestigen. Dat is ook goed te zien in de animatie van Terry die @oetie deelde.

Ga je visueel de helderheid meten, dan moet je de vergelijkingssterren steeds verder onscherp draaien om tot eenzelfde oppervlakte te komen als de coma van de komeet. Zo kom je dus ook visueel nog steeds tot eenzelfde magnitude terwijl de komeet er op het eerste gezicht een stuk zwakker uitziet.
 

Jef De Wit

Donateur
Die bevindingen zijn op zich wel consistent met wat je kunt verwachten bij een uitbarsting. Hetzelfde materiaal (dat tijdens de uitbarstingen is uitgestoten) blijft nog dagenlang zichtbaar, maar verspreid zich over een steeds grotere opervlakte.
De totale magnitude blijft nog gelijk (zoals cobs metingen ook laten zien) zolang het materiaal waarneembaar is, maar de oppervlaktehelderheid neemt veel sneller af, zoals visuele waarnemingsverslagen bevestigen. Dat is ook goed te zien in de animatie van Terry die @oetie deelde.

Ga je visueel de helderheid meten, dan moet je de vergelijkingssterren steeds verder onscherp draaien om tot eenzelfde oppervlakte te komen als de coma van de komeet. Zo kom je dus ook visueel nog steeds tot eenzelfde magnitude terwijl de komeet er op het eerste gezicht een stuk zwakker uitziet.
Dank voor deze heldere uitleg (y)
 
Bovenaan Onderaan