Skywatcher AZ-gti goto met wifi: wat eerste ervaringen

Goverman

Donateur
Nieuwe montering: Skywatcher AZ GTI wifi

Ha allen,

Onlangs heb ik een nieuwe montering gekocht, een Skywatcher AZ-GTI. De kijker die ik er op zet is de Skywatcher Heritage 130P. Waarom deze montering?

waarom montering kopen?
Nou, de dobson-achtige montering voldoet prima: mikken en schieten. Echter, de montering neemt wel wat ruimte in, zeker als de kijker mee gaat op vakantie in de auto. Afgelopen vakantie gebruikte ik een fotostatief en een vixen-dovetail klem. Dat werkte opzich wel aardig, maar de kijker richten op objecten in de buurt van het zenith gingen vrij slecht. M13 midden in beeld krijgen was erg lastig. Dit komt vooral omdat de statiefkop niet is ontworpen voor dit doel. Dus ging ik op zoek naar iets dat:
  • Compact is
  • Geschikt is om een kijker mee te besturen
  • Op een statief past
Al vrij snel kwam ik op monteringen uit als de Vixen Porta, maar die vond ik voor alt-az monteringen toch vrij prijzig en ook niet compact. Toen kwam ik de Skywatcher AZ-gti tegen. Deze heeft de volgende specificaties:
  • Go-to via wifi of controller (laatste is niet meegeleverd)
  • Zowel alt-az als equatoriaal bedienen is mogelijk (met wedges etc.)
  • Loopt ook op gewone AA-batterijen
  • Klein en compact, maar kan toch 5 kg aan kijker hebben
  • Dual encoders: je kunt de kijker ook handmatig bedienen zonder de uitlijning te verliezen.
Ik heb de versie gekocht zonder statief en met verlengzuil, zodat kijken naar het zenith mogelijk is: de onderkant van de kijker komt dan niet tegen het statief aan. Dit alles kostte bij astromarket 307 euro, inclusief verzendkosten.

eerste ervaringen
De montering op het statief zetten is een fluitje van een cent. Wel viel me op dat er net even te weinig wrijving ontstaat tussen de op elkaar geschroefde oppervlaktes. Hierdoor kunnen de delen weer los komen. Dit is op te lossen met een stukje antislip mat. Daarna het opschroeven van een kijker: via de vixen dovetail is dat ook hartstikke eenvoudig.

Vervolgens is het natuurlijk wachten op een heldere avond. Het duurde gelukkig maar een week voordat er gaten in de bewolking kwamen. Daarmee probeerde ik de montering uit te lijnen. Er zijn twee apps beschikbaar voor de uitlijning en bediening: synscan en synscan pro. De laatste heeft meer functionaliteit: je kunt kiezen of de kijker links van de montering (=standaard) of rechts zit. Ook kun je kiezen tussen equatoriaal of alt-az modus. Ook kun je wat meer uitlijningsmodi kiezen. Voor het overige is de bediening gelijk. Er zit een nachtmodus met rode letters op. Erg prettig in het donker buiten.

Als je een app hebt geopend dan zet je de montering aan. Daarna kies je verbinden. Je verliest dan wel je normale wifi-netwerk.

uitlijnen
Het uitlijnen is een kwestie van sterren uitkiezen en de kijker daar naar toe brengen. Dat gaat gemakkelijker als je de kijker horizontaal plaatst en richting het noorden laat kijken. Dat hoeft niet supernauwkeurig, dat doe je namelijk aan de hand van de sterren.

Voor de te kiezen sterren is het wel handig als je weet welke je moet kiezen: je krijgt namelijk alleen een lijstje namen van sterren, niet de locatie/sterrenbeeld o.i.d. Op zich geen probleem, zeker niet omdat je via een andere app (skysafari of stellarium) die ook gewoon kan opzoeken. Een atlas of sterrengids gebruiken kan natuurlijk ook. En als je al weet dat Mizar de dubbelstar in het steeltje van de Grote Beer is: helemaal prima. Je kunt trouwens ook voor zichtbare planeten kiezen. Nu Jupiter fel aan de hemel staat is dat wel zo makkelijk natuurlijk.

Enfin: je laat de app de kijker besturen richting de referentiester en zet hem er met de app-toetsen handmatig naar toe. Wanneer de ster in het midden staat druk je op de toets in de app en dan ga je naar de volgende ster. En dat dus in totaal drie keer. Vaak is de uitlijning dan geslaagd, soms niet; dan moet het opnieuw.

zoeken naar leuke objecten
De synscan app is bruikbaar om te zoeken naar objecten, maar erg gebruiksvriendelijk is deze niet, vooral omdat je geen planetarium app hebt. Je kunt wel zoeken op een object, maar bijvoorbeeld de naam NGC6638 of M31 zal niet tot de verbeelding spreken. Althans, niet bij onervaren gebruikers. Gelukkig is hier een mouw aan te passen! De montering kan namelijk ook worden bediend met Skysafari plus! En dat biedt heel veel mogelijkheden. Je kunt de sterrenhemel afstruinen op een tablet of telefoon en dan een object selecteren. Vervolgens tik je op goto en de kijker beweegt er naar toe. Je kunt via de app bijsturen wanneer de kijker bij het object is aangekomen. De montering volgt daarna het object en dat gaat heel goed: ook na 45 minuten staat het object nog steeds keurig op dezelfde plek in het beeld.

Hoe nauwkeurig is de goto van de montering? Nou, met een vergroting van 27x (650/24) zit het object vaak gelijk in beeld. Let wel: ik heb een brede hoek kijker (f5), dus met een f10 refractor zal het wellicht iets kritischer zijn. Bij lichtzwakke objecten is het wel eens puzzelen. Soms is het aan de hand van het sterrenpatroon nog wel een beetje bijsturen, maar vaak zit je wel heel aardig in de buurt.

ervaringen
De montering bevalt erg goed. Het is over het algemeen goed en snel objecten vinden met deze montering, objecten die ik anders niet of nauwelijks zou kunnen vinden. Deels komt dit door de toch wat beperkte kennis van de sterrenhemel (hoewel ik best wel wat sterrenbeelden ken), deels door de lichtvervuiling, waardoor ik een starhop gewoon niet goed kan beginnen. Dan is een go-to echt wel een uitkomst.

Een kleine bloemlezing van gisteravond:
  • Begonnen om 21:00 met kijker klaarzetten en uitlijnen. Avond is helder, seeing is goed.
  • 21:15 lekker kijken naar Jupiter en later Saturnus. De ‘stilstand’ van het object in het beeld is erg fijn.
  • Saturnus kon ik opblazen tot 243x vergroten (650/4 mm met 1,5xbarlow). Toen was het niet meer helemaal scherp, maar ik kon wel de cassini scheiding zien.
  • M75: lastig waar te nemen zo laag aan de hemel in het blauw/oranje (van de kassen). Ik meen perifeer kijkend wat te vlekkerigs te zien, tja…
  • Barnards galaxy en Little gem nebula: erg vage vlekjes, little gem is iets beter te zien
  • M72/73 kan ik niet onderscheiden, maar ik moet op de juiste plek zitten (sterpatroon in omgeving is cf. stellarium). Saturn nebula lukt wel.
  • M2 en M15. Die lukken wel. Erg mooie clusters!
  • M13: hoppa, die blijft mooi!
  • M57: direct in beeld, check!
  • M27: ja, die te zien: een appeltje met een hapje eruit.
  • Double/double (in Lier): slechts twee sterren te zien, meer niet…
  • Double clouster: ja, die is wel erg mooi… wow, wat een sterren J
  • Mars: fel oranje, een heel klein vaag vlekje kan ik onderscheiden, niet meer. Wel groot in beeld nu.
  • Uranus: yes, eindelijk gevonden. Blauw sterretje, niet meer.
  • Neptunus: zo, dat waren alle acht planeten. Op zich niet een super bijzonder object, maar toch: ook Neptunus heb ik eindelijk te pakken.
extra controller en afsluiting
De bediening met de app is bruikbaar, maar net niet helemaal lekker. Een handcontroller werkt denk ik beter. Wat ik wel heb gedaan was [url=https://az-nunchuk.fun/2020/09/03/how-to-make-az-nunchuk/] deze controller[/url] maken, aan de hand van het ontwerp van een mede cloudy nighter. De compatibility met tracking in alt-az modus is helaas beperkt, maar voor het uitlijnen is het wel handig. En het is natuurlijk leuk om zoiets zelf proberen te maken.

Is de prijs een beetje okay? Tja, dat is net hoe je er naar kijkt. Voor 300 euro krijg je een uiterst compacte en multi-inzetbare montering. Volgens [url=https://www.cloudynights.com/topic/586532-new-skywatcher-az-gti-goto-wifi-mount]dit topic op cloudy nights[/url] kun je er ook mee fotograferen. Dat was niet mijn doel.

Qua stabiliteit valt en staat e.e.a. met het gebruikte statief. Dat is in mijn geval een Slik en daar heb ik niets over te klagen, zeker niet in het gras. Op de stenen gebruik ik wasmachine dempers. Ik stabiliseer e.e.a. met een contragewicht van een oude kijker, aan een touwtje aan het statief. Heerlijk low-tech oplossingen, maar ze werken wel.

Al met al: ik merk dat ik veel meer lol heb ik kijken, juist omdat ik minder tijd kwijt ben met zoeken naar objecten (soms zonder resultaat). Hierdoor kijk ik toch met meer plezier naar de hemel. In die zin is het goed besteed geld. Immers, een hobby moet wel ontspannen (mentaal bedoel ik dan) en deze functies dragen daar aan bij. De toppers van de hemel vind ik sowieso wel, maar nu de minder bekende pareltjes ook te vinden zijn, merk ik dat ik meer lol in heb in sterren kijken, ZELFS vanuit mijn lichtovergoten woonomgeving :)
 
Laatst bewerkt:

wvreeven

Moderator
Goed bezig en fijn verslag. Mooi ook dat je montering naar behoren werkt.

Één kanttekening: Barnard's Galaxy is echt HEEL zwak en het lijkt me sterk dat je die gezien hebt vanuit al die lichtvervuiling. Geen idee wat dan wel trouwens. Er staat daar vrij weinig dat helder genoeg is voor jouw waarneemlocatie.
 

skyfan

over de datum
Wouter was me net voor, ik dacht meteen, Barnards galaxy kan niet. Maar verder ben je prima bezig, heel verstandig om een goto te nemen.
 

roen

Koen
Nadat m'n astro hobby een tijdje geen aandacht had gekregen (zelfs m'n 20cm dobson verkocht) heb ik een maand geleden deze AZ-GTI montering gekocht om toch maar weer eens wat meer te gaan kijken.
Ik gebruik 'm zowel visueel (met een piepklein 66mm ED apo refractortje) als fotografisch op een 'wedge' met een spiegelreflex en camera lens. Voor beide toepassingen is deze montering geschikt. Ik vermaak me net als jij prima met de goto, zorgt er voor dat je ook met weinig beschikbare tijd toch wat objecten kan zien, zelfs met deze kleine telescoop. Ik heb 't virus weer helemaal te pakken.

Ik overweeg nu zelfs weer een wat grotere refractor :)
 
Bovenaan Onderaan