Aankondiging

Samenvouwen
Nog geen aankondiging momenteel

Collimeren met een Tri-Bahtinov masker (verslag en soort van uitleg)

Samenvouwen
X
 
  • Filter
  • Tijd
  • Toon
Alles wissen
nieuwe berichten

    Collimeren met een Tri-Bahtinov masker (verslag en soort van uitleg)

    Voordat ik begin, hier 2 linken waar alle info, downloads, etc op staan komen.

    Het originele idee: https://github.com/cytan299/tribahtinov
    Uitgebreid topic op CloudyNights: https://www.cloudynights.com/topic/5...-and-focusing/
    Mijn beschrijvingen hieronder zijn mede gebaseerd op info van deze sites. Zelf heb ik wel ervaring met Bahtinov maskers maar niet echt met de theorie daarachter. Ik duik hier dus onbevangen in (zoals altijd :p)

    Goed, als eerste: dit Tri-Bahtinov masker is bedoelt voor SCT's. Voor focussen zoals met een Bahtinov masker zal het voor alle, al goed gecollimeerde soort scopes geschikt zijn maar het collimeer deel is echt gemaakt om alleen maar met de secundaire spiegel te stellen.
    Als tweede: voor het collimeer deel moet het Tri-masker op maat zijn. Mijn masker is gemaakt met de maatvoering van mijn focal length van 2030mm. Het collimeren moet in mijn geval dan ook gebeuren met een FL van 2030mm, dus geen Barlow of wat dan ook.

    En voor degenen die het TriBahtinov masker niet kennen: het is een aangepaste versie van het standaard Bahtinov masker. Maar met 6 spike sets waardoor er met dit Tri-Bahtinov masker ook SCT's gecollimeerd kunnen worden. Het vervangt echter geen stertest, die is en blijft op de originele manier. Ten minste, dat neem ik aan.
    Onder de foto wat meer uitleg en mijn eerste ervaring er mee.

    Klik op de afbeelding voor een grotere versie naam: tri.jpg views: 205 grootte: 174,3 KB id: 1457021

    Het Tri-masker geeft dus bovenstaand patroon. Er zijn 2 soorten Tri-maskers: de 1ste versie met het patroon als boven en een 2e, verbeterde versie. Dit staat in bovenstaande links allemaal uitgelegd.
    Dit specifieke patroon is bijna gecollimeerd. De foto komt van de CloudyNights site. Het focus principe is hetzelfde als met een normaal masker: de afstand tussen 3 spikes moet even groot zijn alleen lopen de spikes hier door. De spikes op de 2 en 7 uur positie horen bij elkaar. En ook de spikes op de 4-10 uur en die op de 5- 11 uur. Ze lopen dus door het midden door naar de overkant. In dit geval staat het op deze posities, het is uiteraard afhankelijk van de positie van het masker zelf.
    Ik weet dus niet of een Tri-masker meer cq betere focus info geeft. Ik weet wel dat als dit als focus masker wordt gebruikt op niet SCT's, je al een goed gecollimeerde scope moet hebben.

    Maar nu het collimeer deel voor SCT's: elke positie (2-7, 4-10 en 5-11) komt overeen met een collimatie schroef. Een pen gebruiken om te zien waar je bent werkt bijna niet maar met je hand of een vlak iets erboven geeft direct aan waar het zit.
    Bovenstaande foto lijkt in 1ste instantie prima in orde. Maar op positie 5-11 zie je dat de middelste spike uit het midden is. Dit geeft aan dat dat deel uit de lijn zit. Door nu de bijbehorende collimatie schroef aan te passen, kan je deze spike centreren en daarmee collimeer je dus.
    Opnieuw focussen na stellen hoeft dus niet want je werkt alleen maar met de secundaire spiegel. Terug brengen naar het midden van het beeldveld lijkt mij echter wel nuttig.
    Uiteraard is ook hier seeing een factor: des te beter de seeing, des te beter de spikes in het midden zitten des te beter de collimatie.
    De theorie is nu dat als op alle 6 posities de middelste spike precies in het midden zitten, je SCT (bijna) perfect is gecollimeerd.

    Maar klopt die theorie ook? Tot nu toe wel
    Afgelopen week heb ik het op maat gemaakte Tri-Bahtinov masker (een 3D print door Martijn, zie zijn advertenties "Focusseermaskers op maat" op Te-Les-Koop.nl) dus binnengekregen. Dit ontwerp kan je zelf vaststellen, zie info daarvoor in bovenstaande links.
    Gisteravond even getest met een kunst ster. Gewoon grofweg om te kijken of en hoe het werkt. Ik heb gekozen voor de 1ste versie om 2 redenen: er zijn minder spikes waardoor er wellicht minder informatie is maar daardoor wel overzichtelijker. En 2: met de 2e versie moet je 90 graden afwijken van de schaduw positie die je hand aangeeft. Dit komt door de opbouw van het masker.

    Ik heb eerst gefocust met een normaal Bahtinov masker en toen het Tri-masker erop. Mijn beeld was zeg maar het tegenovergestelde van bovenstaande foto: van alles door elkaar. Als je dat in eerste instantie ziet, lijkt het 1 grote warboel en ontstaat er een soort heel groot ? boven je hoofd..
    Maar het begin is eenvoudig: gebruik de focusknop zoals je gewend bent (in mijn geval tegen de klok in) totdat 1 positie (dus 2 tegenover elkaar staande lijnen) in het midden zit. Dit is je basis.
    En dan is het simpel een kwestie van de andere lijnen d.m.v. de collimatie schroeven ook in het midden brengen. Natuurlijk heeft het 1 en ander invloed op elkaar, dus de aanpassing worden elke keer kleiner en kleiner.
    Ik schrijf heel bewust simpel want deze manier gaat zo veel makkelijker dan het normaal centreren van ringen. Misschien is het een persoonlijk iets, maar het inschatten of een cirkel in het midden zit (zelfs met gebruik van en roos) gaat mij slechter af dan het inschatten of lijnen in het midden zitten.

    Uiteraard heb ik na deze eerste test collimatie met het Tri-masker, gekeken zonder masker naar hoe de ringen waren en dat zag er meer dan prima uit: mooi in het midden, evenwijdige afstand tussen ringen, etc. Ik kon echter niet met Barlow kijken, daar heb ik niet genoeg afstand voor hier binnen.
    Ik hoop dus dat het aanstaande weekend een paar uurtjes helder is, dan kan ik in het echt eens kijken. En het is echt kijken want in tegenstelling tot voor het Bahtinov masker, is hier nog geen software voor. Daar wordt echter aan gewerkt.

    Goed, dat was het even. Tot nu toe dus een prima ervaring en als dit met echte sterren werkt, dan wordt dit mijn SCT collimatie manier.
    Wordt vervolgd.

    Menno
    Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

    #2
    Ik ben benieuwd, Menno. Laat natuurlijk wel even weten hoe de echte stertest is verlopen. Dit weekend lijkt het weer beter te worden. (Maar vergeet de komeet ook niet!)
    Polarex D60 900mm/parallactische montering + aandrijving
    Sumerian Optics Propus (prototype) 10" F/4.7 (Protodob)
    Sumerian Optics Canopus 18" F/4.3 (Hyperdob)

    Commentaar


      #3
      Origineel geplaatst door Hyperion Bekijk bericht
      Ik ben benieuwd, Menno. Laat natuurlijk wel even weten hoe de echte stertest is verlopen. Dit weekend lijkt het weer beter te worden. (Maar vergeet de komeet ook niet!)
      Laat ik weten. Zal er ook de tijd voor nemen. Moet ik mezelf wel wat in dwingen want ik heb ook een Zwo ASI294MC Pro die nog geen first light heeft gezien
      En de komeet was voor mij in de ochtend niet te zien hier. Maar na 11 juni wordt hij (of wordt een komeet aangeduid als zij?) ook beter zichtbaar met zonsondergang in het westen en dat is wel perfect voor mij
      Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

      Commentaar


        #4
        Volgens mij is dat laatste niet correct. Kijk nog eens goed naar de efemeriden van de komeet. Ik neem aan dat je juli bedoelt maar deze maand is hij/zij vooral in de tweede helft van de nacht zichtbaar. (Ik heb het over Neowise.)
        Polarex D60 900mm/parallactische montering + aandrijving
        Sumerian Optics Propus (prototype) 10" F/4.7 (Protodob)
        Sumerian Optics Canopus 18" F/4.3 (Hyperdob)

        Commentaar


          #5
          Tomato, tomahto ... juni, juli

          Maar inderdaad, uiteraard Juli. Alle info die ik lees geeft echter aan dat vanaf 11 Juli het ook in het noord-westen zichtbaar wordt. Wellicht nog niet zo goed nog als 's ochtends, maar toch ...
          Stellarium geeft dit bv voor 14 juli al.

          Klik op de afbeelding voor een grotere versie naam: Neowise.jpg views: 130 grootte: 638,4 KB id: 1457041
          Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

          Commentaar


            #6
            Is dat gelijk aan:
            http://www.goldastro.com/goldfocus/details_plus.php

            Het werkt erg precies en snel.
            Hugo

            Commentaar


              #7
              Origineel geplaatst door hugo52 Bekijk bericht
              Is dat gelijk aan:
              http://www.goldastro.com/goldfocus/details_plus.php

              Het werkt erg precies en snel.
              Hugo
              Klopt. Het is hetzelfde principe alleen de opbouw van het masker is anders. Wat daar echter alleen wordt meegenomen, is de diameter. Bij de opbouw van het Tri-masker is ook nog de focale lengte van belang.
              En wat ook anders is, zijn de kosten: daar kost het minimaal 95 US Dollar excl verzenden naar Europa. Dan heb je al wel software er ook bij.
              Dit hier laat je 3D printen (of maak je zelf voor de doe-het-zelvers). Mij koste het 29 Euro incl verzendkosten (wat korting omdat het ook voor de 3D printer een experiment is). Alleen nog geen software maar dat zit in de pijplijn.
              Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

              Commentaar


                #8
                Vraagje: als je met een gewoon Bahtimov masker goed scherpstelt en vervolgens draai je het masker, zeg 60 graden, bereik je dan niet hetzelfde?
                Objectieven in huis met de maten: 22,30,35,44,50,56,65,70,80,88,100,127,150,200,250, 315 en 400mm

                Commentaar


                  #9
                  Origineel geplaatst door Bert Bogchelman Bekijk bericht
                  Vraagje: als je met een gewoon Bahtimov masker goed scherpstelt en vervolgens draai je het masker, zeg 60 graden, bereik je dan niet hetzelfde?
                  Klopt. Ik weet alleen niet hoeveel graden, het zou best 60 kunnen zijn. Volgens mij komt dat ook naar voren in dat CloudyNight topic. Daar staat trouwens heleboel info in, is opgestart door degene die ook het GitHub deel doet.
                  Mij zou dat trouwens niet lukken: ik zou het masker draaien en prompt vergeten welke schroef bij de afwijking hoort
                  Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

                  Commentaar


                    #10
                    Een jaar geleden had ik een conversatie met Anne van Houwelingen ( http://www.astrobin.com/users/Annehouw/ )
                    Hij gebruikte toen al voor zijn 14" F3 deze methode. Hij had er een hele procedure voor ontwikkeld.
                    Ik zat toen ook wat te hannesen met mijn 10" F4 newton en heb toen op zijn advies ook een Tri-Bahtinov masker aangeschaft.
                    Dat is wel even wennen.
                    Ik gebruik het nu echter zelden meer . . .
                    De collimatie heb ik nu met een cats-eye setje van Farpoint best goed en Voyager doet zijn auto-focus kunstje ook prima.

                    Arie
                    Lacerta 10" f/4 (GPU corr) + SW Esprit 100 + 10MicronGM1000hps + Rayox Saddle + Atik16200 + ASI071CPro + Scopedome2M

                    Commentaar


                      #11
                      ABakx Dat kan ik me voorstellen als het voor een Newton gebruikt wordt, je moet dan extra in overweging nemen of je met de primaire of secundaire spiegel een spike in het midden moet zetten. Het is mogelijk maar je moet dan écht heel goed al weten en onthouden wat waar iets doet. Voor SCT is dat echter een stukje eenvoudiger.
                      Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

                      Commentaar


                        #12
                        Op een Newton heb je de keuze, en meestal neem je de primaire omdat die de kanteling van het brandvlak niet beïnvloedt.

                        Maar om eerlijk te zijn, zijn mechanische hulpmiddelen even nauwkeurig, tenzij op erg grote en snele Newtonkijkers.

                        Op een SCT heb je geen keus.
                        Alexis Cousein -- "Number Six is feeling unmutual today". Zelfgemaakte 400mm f/4.46 op Tom O. platform; 250mm f/4.8 Alkaid; Skywatcher 130mm f/5 reflector; 60mm Lunt.

                        Commentaar


                          #13
                          Deel 2
                          Ondanks bewolking toch nog het 1 en ander kunnen doen en dankzij bewolking niet zoveel kunnen doen
                          Ik heb Vega gebruikt als collimatie ster. Eerst met Bahtinov masker en Bahtinov Grabber gefocust en toen Tri masker geplaatst. Zag nu ook een héél stuk beter wat te doen als met kunst ster. Maar ja, dat was grofweg en een test.
                          Nog steeds hetzelfde als wat ik boven schreef: deze manier van collimeren is makkelijker te "lezen" dan de traditionele manier met ringen. Het was voor mij i.i.g. een heel stuk duidelijker wanneer ik maar een fractie een collimatie schroef hoefde aan te passen.
                          Ben al met al een half uur in de weer geweest met hele kleine beetjes aanpassen. Het was ook heel duidelijk te zien wanneer ik een héél klein beetje te ver was gegaan. Het gaf me echt het gevoel van finetunen. Alleen ga je op een gegeven moment twijfelen: is dat nou wel of niet een verschil? Wel of niet aanpassen?
                          Op een gegeven moment echt besloten dat alles in het midden zat. Het was nu echt zo minimaal dat dit laatste deel echt met een stukje software moet.

                          Goed, testen. M57 ligt toch naast Vega dus daar maar kijken. Gelijk First Light ook van de Zwo ASI294MC Pro camera Kon niet echt veel doen met bewolking, dus even snel 30 x 30 seconden.
                          Ik heb nu de rondste sterren sinds dat ik deze telescoop heb Nog niet helemaal goed, er is nog een hele kleine vervorming maar soms moet je je er even bij neer leggen dat het voor nu even goed is en later nog maar eens kijken. Maar (dat is ook nog een mogelijkheid heb ik begrepen) het kan ook zijn dat deze scope altijd een heel klein beetje vervormde sterren zal houden.

                          Wat mij betreft werkt het Tri-Bahtinov masker uitstekend voor collimatie van een SCT. Het gaat makkelijk en als je eenmaal het "lezen" van de spikes doorhebt, dan loopt het als een trein.

                          Klik op de afbeelding voor een grotere versie naam: Autosave001.jpg views: 0 grootte: 1,93 MB id: 1457460
                          Ioptron CEM25EC / Meade LX65 8" f/10 ACF OTA / Zwo ASI294MC Pro / Zwo ASI385MC

                          Commentaar

                          Werken...
                          X