16 januari was een erg goede nacht. Seeing zowel als transparantie waren bijzonder goed.
Ik kon me eigenlijk geen moment herinneren dat de seeing zo goed was. In de loop van de
namiddag werd duidelijk dat het wel eens een goede nacht zou kunnen gaan worden. De
sattelietbeelden bevestigden dit. De chef lief aangekeken en de tweede helft van de
avonddienst vrij gekregen!
Rond 21:00 stond de 20cm reisdobson opgesteld. Eigenlijk volg ik de laatste tijd niet
meer zo'n strakke waarneemplanning. De meest heldere abell-clusters, waar m'n aandacht
de laatste jaren vooral naar uitgaat, zijn zo'n beetje allemaal bekeken. Het is nu
wachten tot de 18" telescoop af is voor we daar weer mee verder gaan. Dus wat nu?
Perseus staat in het zenith. In Perseus staat het Abell-cluster waar ik ooit met de 15cm
TAL mee begon en waardoor de verslaving is begonnen. Abell426. In totaal heb ik daar nu
iets van 3x uitgebreid naar gekeken. De seeing en transparantie zijn nu zo goed dat we
het gewoon nog eens gaan doen, als oefening.
Het cluster is snel gevonden, na een starhop vanaf Algol. Het beeld is zeer stabiel en
de vlekjes zijn makkelijker 'vast te houden' dan bij slechte seeing. Ik wist niet dat
dit zoveel uit kon maken. Het cluster staat dicht tegen het vlak van de Melkweg, dus veel
sterren in het veld. De gebruikte vergrotingen zijn 160x en voor enkele
kuitenbijters 208x. Ik heb geen detailkaartje bij me maar weet ongeveer waar de stelsels
staan. De omstandigheden zijn zo goed dat in het drukste deel van het cluster soms wel 4
leden tegelijkertijd zichtbaar zijn. Dit geeft echt een Wow-effect!! Om sommige kan je
gewoon niet heen kijken, andere vlammen met tussenpozen op. Er zijn ook leden gevonden
die nog niet eerder waren gezien. Dus soms kan terugkeren naar een bekend object toch de
moeite waard zijn. Ik vraag me af hoeveel leden er nog extra gesneuveld waren als ik wel
een detailkaart van het gebied bij me had gehad.
Alles is ingetekend. Op de schets staan ook nog enkele stelsels die een paar dagen later
bekeken zijn, met detailkaart.
A426af.jpg
Dan is het tijd voor een test. M33 staat op ongeveer 35-40 graden boven de horizon.
Weliswaar niet in het slechtse deel van de hemel maar ook zeker niet in het beste. Toch
is ie met het blote oog nét te zien, met de nadruk op nét. Als de red-dot op het vlekje
wordt gezet verschijnt inderdaad M33 in het oculair... M33 met blote oog, ok, maar zo
laag?!
Dan vallen er een soort barieres weg en komen er ondenkbare dingen in me op ;-).
Caldwell 3, oftewel ngc4236, is een stelsel waar ik me jaren terug meerdere keren
compleet stuk op heb gebeten. Het is me maar één keer gelukt tijdens zeer goeie
omstandigheden het stelsel gedeeltelijk te zien. Het stelsel heeft een zeer lage
oppervlakte helderheid maar is vrij groot. Het hoort bij de M81-groep.
De starhop ernaartoe is eenvoudig. Compleet tegen verwachting in staat ngc4236 me daar
feestelijk tegemoet te schijnen. Dit keer zelfs met de zwakke buitendelen erbij. Het
heeft geen kern en is eigenlijk een heel ijle flard die in het midden wat helderder is.
Het ligt wel fraai in een boogje van sterren varierend van mag 8 tot 11.
4236af.jpg
Deze waarneemnacht is zoals ze allemaal zouden moeten zijn. De vermoeidheid begint
echter wel toe te slaan. We doen nog één object wat (schijnbaar) niet ver van ngc4236 af
staat. Dit object, ngc4256, is op een lijst komen te staan welke weer het resultaat is
van het doorlopen van álle DSS beeldjes van de gehele ngc-catalogus. Eén van de kriteria
voor op die lijst te komen is de eigenschap 'edge-on' met voldoende lengte-breedte
verhouding. En het blijkt inderdaad een fraaie edge-on te zijn die goed helder is ook.
Perifeer is een puntkern te zien. Verder is ie mooi symmetrisch. Een aanrader.
4256af.jpg
Met veel voldoening keren we weer huiswaards. Eens zien of 2012 nog nachten te bieden
heeft die de 16e januari zullen overtreffen. Deze vergeten we in ieder geval niet snel!



Met citaat reageren
